TIR sürücüleri için AB'ye statü çağrısı
Schengen vize kısıtlamaları ve sınır geçişlerindeki yoğunluk nedeniyle ihracat taşımalarında aksamalar yaşanıyor. Lojistik sektörü temsilcileri, profesyonel sürücülere özel statü tanınması için Avrupa Birliği'ne acil çözüm çağrısında bulundu.
Türkiye ile Avrupa Birliği arasındaki ticaretin belkemiği olan karayolu lojistiği, vize uygulamaları ve sınır kapılarındaki tıkanıklıklar nedeniyle ciddi operasyonel zorluklarla mücadele ediyor. Schengen bölgesindeki 90 gün/180 gün kalış kuralı, Türk TIR sürücülerinin sınırdan geri çevrilmesine yol açarken, Kapıkule gibi kritik noktalarda beklemeler günlerce sürüyor. Sektör temsilcileri, mevcut engellerin tedarik zincirini olumsuz etkilediğine dikkat çekerek yetkililerden düzenleme talep ediyor.
Dünya'da yayınlanan habere göre, Uluslararası Nakliyeciler Derneği (UND) öncülüğünde UTİKAD, DEİK Lojistik İş Konseyi, AND, END, LİKİTDER, GAİD ve TÜMKONDER'in katılımıyla gerçekleştirilen ortak basın toplantısında Avrupa Birliği'ne acil çözüm çağrısı yapıldı. UND Yönetim Kurulu Başkanı Şerafettin Aras, profesyonel sürücülerin turistlerle aynı vize kurallarına tabi tutulmasının ticareti aksattığını belirterek mesleğe özel bir statü tanınması gerektiğini vurguladı. Schengen uygulamasının 1995'te 7 ülke ve 1,6 milyon kilometrekare alanla başladığını, Romanya ve Bulgaristan'ın katılımıyla 29 ülke ve 4,5 milyon kilometrekareye ulaştığını hatırlatan Aras, coğrafi alan üç katına çıkmasına rağmen süre kısıtlamasının değişmediğini ifade etti.
Aras, yükleme, boşaltma, takograf dinlenmesi ve sınır beklemelerinin vize süresinden düştüğünü belirterek, "Schengen'de yükleme, boşaltma, takograf dinlenmesi ve sınır beklemelerinde süre işliyor. Yük hazır, müşteri bekliyor ama sürücü sınırdan geçemiyor. TIR sürücüsü turist değildir" dedi. Özellikle Sırbistan-Hırvatistan sınırındaki sıkı denetimlerin 1-2 günlük gecikmelerde dahi sürücülerin geri gönderilmesine neden olduğunu kaydeden Aras, UND anketine göre son 10 günde Hırvatistan, Bulgaristan ve Almanya'dan geri çevrilen 150 sürücünün derneğe başvurduğunu aktardı. Pasaporta işlenen giriş yasaklarının gıda ve ilaç sevkiyatlarında risk oluşturduğunu dile getirdi.
Pilot ve gemi adamlarına tanınan hakların SRC-3 belgeli profesyonel sürücülere de verilmesini ve 90 gün kuralından muafiyet sağlanmasını isteyen Aras, AB Komisyonu'nun 29 Ocak 2026 tarihli strateji belgesindeki sürücü hareketliliği vurgusunun yasalaşmasını talep etti. 2025 verilerine göre Türkiye-AB mal ticaretinin 217,6 milyar euroya ulaştığını ve Türkiye'nin AB'nin 5. büyük ortağı olduğunu belirten Aras, Türkiye'nin yılda 30 bin Avrupalı çekici satın aldığını ve AB'de 502 bin sürücü açığı bulunduğunu hatırlattı. Aras, yaşanan engellerin Avrupa tedarik zincirine de zarar verdiğini kaydetti.
Savaş nedeniyle Ukrayna güzergâhının kapanması taşımaları Macaristan'a yöneltti. Yıllık 145 binlik kotanın tükenmesi üzerine Ticaret ve Ulaştırma bakanlıklarının girişimleriyle 10 bin ek geçiş belgesi (dozvola) sağlandı. Günde 500 belge tüketen sektör için bu miktarın yetersiz kaldığını ifade eden Aras, yılsonuna kadar Macaristan'dan 10-15 bin ek kota daha beklendiğini açıkladı. Öte yandan, dış ticaretin son 5 yılda yüzde 61 artmasına rağmen sınır altyapısının yetersiz kaldığı görüldü. Bulgaristan Kapitan Andreevo Kapısı'ndaki yenileme çalışmaları kapasiteyi günlük 250-300 araç düşürdü. Araçların Hamzabeyli'ye yönelmesiyle kuyruklar 16 kilometreyi, bekleme süreleri 248 saati buldu. Araç başına günlük kayıp 200 Euro'ya ulaşırken, Dereköy Kapısı'nın 3,5 ton altı araçlara açılmasıyla günde 100-150 araç tahliye edilebiliyor. Yalnızca TIR'lara hizmet verecek yeni bir sınır kapısının devreye girmesinin ise 2-3 yıl sürebileceği belirtildi.
TürkAta Haber Ajansı
Ekonomi Gündemi