Türk Devletleri Zirvesi'nde çok yönlü işbirliği gündemi

Türkiye'nin ev sahipliğinde 29-30 Ekim tarihlerinde Ankara'da düzenlenecek Türk Devletleri Teşkilatı 13'üncü Zirvesi'nde, tarımdan uzay çalışmalarına, ticaretten ulaştırmaya kadar geniş bir yelpazede işbirliği konuları masaya yatırılacak.

AA'da yayınlanan habere göre, 2026 yılı "Türk Dünyası Turizm Başkenti" unvanını taşıyan Ankara, Temmuz ayındaki NATO Zirvesi'nin ardından önemli bir uluslararası etkinliğe daha kapılarını açmaya hazırlanıyor. Türk dünyası liderlerinin katılımıyla gerçekleşecek zirve öncesinde, 29 Ekim'de Dışişleri Bakanları Konseyi toplanacak. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın ev sahipliğinde 30 Ekim'de yapılacak ana oturumun teması "Türk Yüzyılı: Dilde, Fikirde, İşte Birlik" olarak belirlendi.

Zirvede teşkilat içindeki mevcut işbirliği düzeyi, geleceğe dönük perspektifler ve bölgesel ile uluslararası gelişmeler değerlendirilecek. Liderlerin siyasi işbirliği, ticaret, yatırım, ulaştırma, enerji, dijital dönüşüm ve kültürel ilişkiler gibi öncelikli alanlardaki ilerlemeleri gözden geçirmesi bekleniyor. Türk Dünyası 2040 Vizyonu doğrultusunda somut adımların atılmasına ve birlik duygusunun güçlendirilmesine özel vurgu yapılacak. Türkiye, zirve kapsamında TDT Dönem Başkanlığını Azerbaycan'dan devralacak. Devlet başkanlarının, Ankara Bildirisi ile birlikte kurumsal yapıyı güçlendirecek çeşitli karar ve belgeleri kabul etmesi öngörülüyor.

Ekonomik entegrasyonun sağlanması amacıyla Orta Koridor, sınır geçişleri, gümrük prosedürleri ve lojistik maliyetler gibi konuların Türk iş dünyası temsilcileri tarafından ele alınması planlanıyor. Türkmenistan Devlet Başkanı Serdar Berdimuhamedov'un da 30 Ekim'de Türk iş dünyasıyla bir araya gelmesi bekleniyor. Ulaştırma alanında Bakü-Tiflis-Kars Demir Yolu Hattı işbirliğinin önemli bir unsuru olarak öne çıkıyor. Dijital ekonomi ortaklık anlaşmasıyla e-ticaret ve sınır ötesi veri akışının önündeki engellerin kaldırılması hedefleniyor. Türkiye, Haziran ayında bu anlaşmayı onaylayarak Azerbaycan ve Özbekistan'ın ardından iç onay sürecini tamamlayan üçüncü ülke olmuştu.

Tarım ve uzay alanlarında da yeni projeler gündemde yer alıyor. Üye devletler arasında veri değişimini ve akıllı çözümleri desteklemek amacıyla "TDT Dijital Tarım Veri Platformu"nun kurulması planlanıyor. Uzay alanında ise 77. Uluslararası Uzay Kongresi'nde (IAC 2026) ortak küp uydu projesinin devamını sağlayacak çerçeve anlaşma imzalanmıştı.

Türkiye'nin teşkilata tam üyeleri olan Azerbaycan, Kazakistan, Kırgızistan ve Özbekistan ile ticari ilişkileri giderek güçleniyor. İhracat rakamları 2021'de 6,2 milyar dolar iken 2024'te 10 milyar dolara yükseldi. 2025 yılında ihracat 9,6 milyar dolar, ithalat ise 7,3 milyar dolar olarak kaydedildi. Bu verilerle toplam ticaret hacmi 17 milyar dolar seviyesine yaklaştı. Geçen yıl ülke bazında en yüksek ihracat 3,2 milyar dolarla Kazakistan'a yapıldı. Bu ülkeyi Azerbaycan, Özbekistan ve Kırgızistan izledi. Bu yılın ilk 8 ayında ise ihracat 6,1 milyar dolar, ithalat 5,4 milyar dolar olarak gerçekleşti ve dış ticaret hacmi 11,5 milyar dolara ulaştı. TDT bünyesinde Türkmenistan, Macaristan ve KKTC gözlemci ülke, Ekonomik İşbirliği Teşkilatı ise gözlemci kuruluş statüsünde bulunuyor.

TürkAta Haber Ajansı
Ekonomi Gündemi