Tüpraş sanayi devleri arasında zirvede
Borsa İstanbul'da piyasa değeri en yüksek 10 sanayi şirketinin toplam büyüklüğü 2,25 trilyon TL'yi aştı. Tüpraş 723,51 milyar TL ile ilk sırada yer alırken, Ereğli Demir Çelik ve Anadolu Efes özsermaye değerlerinin altında işlem görüyor.
Borsa İstanbul’da piyasa değeri en yüksek sanayi şirketleri arasında büyüklük, kârlılık ve değerleme çarpanları dikkat çekici bir dağılım ortaya koyuyor. Tüpraş, 723,51 milyar TL’lik piyasa değeriyle listenin en tepesinde yer alırken, bu rakam ikinci sıradaki Ereğli Demir Çelik’in yaklaşık 2,85 katına denk geliyor. Ford Otosan 243,18 milyar TL ve Coca Cola İçecek 215,03 milyar TL piyasa değeriyle Tüpraş’ı takip eden isimler oldu. Son dört çeyrekte 67,50 milyar TL ile en yüksek net kârı açıklayan Tüpraş, 71,25 milyar TL’lik FAVÖK büyüklüğüyle de liderliğini sürdürdü. Değerleme tarafında ise farklı bir tablo görülüyor; Ereğli Demir Çelik 0,80, Anadolu Efes 0,82 seviyesindeki piyasa değeri/defter değeri oranlarıyla öne çıkarken, fiyat/kazanç oranları 8,95 ile 32,91 aralığında değişkenlik gösteriyor. Bu durum, şirketlerin borsadaki ağırlıklarının yalnızca büyüklükle değil, kazanç üretimi ve çarpanlarla birlikte değerlendirilmesi gerektiğini işaret ediyor.
Borsaningundemi'de yayınlanan habere göre, Tüpraş’ın tek başına oluşturduğu piyasa değeri, ilk 10 sanayi şirketinin toplam büyüklüğünün yaklaşık yüzde 32,1’ini kapsıyor. Ereğli Demir Çelik 253,82 milyar TL ile ikinci, Ford Otosan 243,18 milyar TL ile üçüncü sırada bulunuyor. Listenin devamında Coca Cola İçecek 215,03 milyar TL, İskenderun Demir Çelik 170,09 milyar TL ve Astor Enerji 164,57 milyar TL piyasa değerine sahip. Türk Altın İşletmeleri 132,26 milyar TL, Gübre Fabrikaları 124,50 milyar TL, Tofaş 122,20 milyar TL ve Anadolu Efes 103,62 milyar TL ile sıralamayı tamamlıyor. İlk dört şirketin toplam piyasa değeri yaklaşık 1,44 trilyon TL’ye ulaşarak toplamın yüzde 63,7’sini oluşturuyor. Bu yoğunlaşma, büyük ölçekli şirketlerin endeks performansı üzerindeki belirleyici rolünü gözler önüne seriyor.
Piyasa değeri/defter değeri (PD/DD) oranı incelendiğinde, Ereğli Demir Çelik ve Anadolu Efes’in özsermayelerinin altında fiyatlandığı görülüyor. Ereğli Demir Çelik’in özsermayesi 318,65 milyar TL iken piyasa değeri 253,82 milyar TL seviyesinde. Şirketin son dört çeyrekte elde ettiği 7,71 milyar TL net kâra rağmen, 32,91’lik fiyat/kazanç oranı grubun en yüksek değeri olarak kayıtlara geçti. Anadolu Efes’te ise 125,63 milyar TL özsermayeye karşılık 103,62 milyar TL piyasa değeri bulunuyor. Şirketin son dört çeyrek net kârı 8,45 milyar TL ve fiyat/kazanç oranı 12,27. Her iki şirketin benzer PD/DD aralığında olmasına rağmen fiyat/kazanç oranlarındaki belirgin fark, özsermayeye göre düşük fiyatlamanın tek başına kazanca göre ucuzluk anlamına gelmediğini gösteriyor.
Fiyat/kazanç (F/K) oranlarında Ford Otosan 8,95 ile en düşük çarpana sahip şirket konumunda. Son dört çeyrekte 27,17 milyar TL net kâr açıklayan şirketin piyasa değeri 243,18 milyar TL ve PD/DD oranı 1,36. Tofaş 9,75 F/K oranıyla ikinci, Tüpraş ise 10,72 ile üçüncü sırada yer alıyor. Coca Cola İçecek 11,02, Anadolu Efes 12,27 ve İskenderun Demir Çelik 13,83 F/K oranlarına sahip. Astor Enerji 16,73, Gübre Fabrikaları 17,73 ve Türk Altın İşletmeleri 27,99 F/K oranıyla listelenirken, Ereğli Demir Çelik’in 32,91’lik çarpanı diğer şirketlerden ayrışıyor. F/K karşılaştırmalarında son dört çeyrekteki kârın sürdürülebilirliği kritik bir faktör olarak öne çıkıyor.
Temettü verimliliği açısından bakıldığında Tofaş yüzde 7,42 ile ilk sırada yer alıyor; şirketin brüt temettü verimi ise yüzde 8,18. İskenderun Demir Çelik yüzde 6,52 net temettü verimi ve yüzde 7,67 brüt verimle ikinci sırada bulunuyor. Ford Otosan yüzde 4,99 ve Tüpraş yüzde 4,25 temettü verimine sahipken, diğer altı şirkette bu oran yüzde 1,02 ile yüzde 1,72 arasında değişiyor. Tofaş’ın 12,53 milyar TL’lik net kârı ve 9,75 F/K oranı, yüksek temettü verimiyle birlikte değerlendirildiğinde dikkat çekici bir tablo sunuyor. Ancak geçmiş temettü verimleri, gelecekte aynı oranda ödeme yapılacağının garantisi olarak kabul edilmiyor.
Sanayi sektöründe piyasa değeri en yüksek 10 şirketin detaylı verileri şu şekilde sıralanıyor: Tüpraş (TUPRS) 723,51 milyar TL piyasa değeri, 67,50 milyar TL net kâr, 10,72 F/K, 1,59 PD/DD ve yüzde 4,25 temettü verimi ile lider. Ereğli Demir Çelik (EREGL) 253,82 milyar TL piyasa değeri, 7,71 milyar TL net kâr, 32,91 F/K, 0,80 PD/DD ve yüzde 1,29 temettü verimi ile ikinci. Ford Otosan (FROTO) 243,18 milyar TL piyasa değeri, 27,17 milyar TL net kâr, 8,95 F/K, 1,36 PD/DD ve yüzde 4,99 temettü verimi ile üçüncü. Coca Cola İçecek (CCOLA) 215,03 milyar TL piyasa değeri, 19,51 milyar TL net kâr, 11,02 F/K, 2,35 PD/DD ve yüzde 1,72 temettü verimi ile dördüncü. İskenderun Demir Çelik (ISDMR) 170,09 milyar TL piyasa değeri, 12,30 milyar TL net kâr, 13,83 F/K, 1,09 PD/DD ve yüzde 6,52 temettü verimi ile beşinci sırada yer alıyor.
Listenin alt yarısında Astor Enerji (ASTOR) 164,57 milyar TL piyasa değeri, 9,84 milyar TL net kâr, 16,73 F/K, 3,76 PD/DD ve yüzde 1,13 temettü verimi ile altıncı. Türk Altın İşletmeleri (TRALT) 132,26 milyar TL piyasa değeri, 4,72 milyar TL net kâr, 27,99 F/K, 2,49 PD/DD ve yüzde 1,03 temettü verimi ile yedinci. Gübre Fabrikaları (GUBRF) 124,50 milyar TL piyasa değeri, 7,02 milyar TL net kâr, 17,73 F/K, 3,16 PD/DD ve yüzde 1,02 temettü verimi ile sekizinci. Tofaş (TOASO) 122,20 milyar TL piyasa değeri, 12,53 milyar TL net kâr, 9,75 F/K, 1,86 PD/DD ve yüzde 7,42 temettü verimi ile dokuzuncu. Anadolu Efes (AEFES) ise 103,62 milyar TL piyasa değeri, 8,45 milyar TL net kâr, 12,27 F/K, 0,82 PD/DD ve yüzde 1,65 temettü verimi ile listeyi tamamlıyor. Bu veriler, sanayi sektöründeki şirketlerin piyasa konumlarını ve finansal sağlıklarını farklı perspektiflerden ortaya koyuyor.
TürkAta Haber Ajansı
Ekonomi Gündemi